Rotterdam Film Course: La Battaglia di Algeri

Gillo Pontecorvo - LA BATTAGLIA DI ALGERI (THE BATTLE OF ALGIERS) (Algerije, Italië, 1966, 121 min., z/w, Italiaans/ Frans/ Engels/ Arabisch gesproken, Engels ondertiteld)

THE BATTLE OF ALGIERS verhaalt over het politiek gevoelige onderwerp van de Franse kolonialisatie in Algerije en werd in de jaren ’60 vanwege de politieke controverse die de film veroorzaakte 5 jaar verboden in Frankrijk. De film werd door de politiek veroordeeld als communistische en terroristische propaganda, maar wat je ziet hangt af van je eigen politieke standpunt.

De film speelt zich af gedurende de laatste jaren van de vrijheidsstrijd in Frans Algerije. Het laat de bloedige strijd zien tussen de Algerijnse bevolking en de Europese kolonisten. Om het conflict in hun voordeel te laten uitvallen, maken de Algerijnse vrijheidsstrijders gebruik van terroristische middelen, waarop de Franse paratroopers reageren door de Algerijnse gevangenen te martelen. Alhoewel Pontecorvo twee kanten van het verhaal probeert te laten zien, is het wel duidelijk waar uiteindelijk zijn sympathie ligt. Het opmerkelijke van de film is dat het lijkt op een documentaire, terwijl het allemaal is geënsceneerd. Door het gebruik van de handheld camera conform de cinema verité stijl en de inzet van amateurs als acteurs komt het neo realisme volledig tot zijn recht.

De film is 40 jaar na dato nog steeds actueel. In 2003 werd de film vertoond op het Pentagon als een illustratie van de strijd tegen het terrorisme in Irak door de tactieken van de FLN te vergelijken met de tactieken van hun tegenstanders in Irak. Een jaar later gebruikten tegenstanders van de oorlog in Irak dezelfde film als een vergelijking met de agressieve ondervragingstactieken van de Fransen in de film met het schandaal in Abu Graib.
De ambivalentie van de film, die klaarblijkelijk voor twee verschillende politieke standpunten kan worden gebruikt, onderstreept de complexiteit van het onderwerp censuur.

Met ongeveer 20 films op zijn naam geldt Gillo Pontecorvo (1919, Pisa) als één van de grootste Italiaanse filmmakers. Hij verhuisde op 19 jarige leeftijd naar Frankrijk om aan het fascistische regime van Italië te ontsnappen. Pas na de oorlog begon hij zijn carrière als filmmaker, aanvankelijk met documentaires, later met speelfilms die binnen de traditie van het neo- realisme passen. THE BATTLE OF ALGIERS is zijn bekendste film, waarmee hij de Gouden Leeuw in Venetië won.