Weblog Homefront USA 10, februari 2004

door Gertjan Zuilhof

Je hebt van die mensen die je op een overweldigende manier het gevoel geven dat je lui bent en er niets noemenswaardigs uit je handen komt. Danny Schechter is zo iemand. Dat ik tot voor kort nooit van hem gehoord had ligt aan mij. Weer niet genoeg gelezen. Weer niet genoeg gezien. Hij werd me omschreven als een soort Michael Moore, maar dan slimmer. Intelligenter. Nu heb ik nooit gedacht dat Moore dom is (wel dat het zijn kracht is dat hij zich dommer voordoet dan hij is), maar het bestaan van een nog lepere windmolenbevechter maakte nieuwsgierig.

Schechter kwam naar Rotterdam om tijdens het IFFR 2004 een What (is) Cinema-debat over het Homefront USA programma van een zogenaamde key-note introductie te voorzien. Nu, dat kun je wel aan hem overlaten. Schechter heeft alles gezien dat er de laatste jaren over oorlog, terreur en poltiek op televisie is geweest (op welke Amerikaanse zender dan ook) en alles gelezen dat er over geschreven is (in elke denkbare Amerikaanse krant). En hij heeft overal een mening over. Plausibele meningen nog wel. In Rotterdam liet hij een fragment zien van een documentaire in wording over de wijze waarop Amerikaanse nieuwsmedia, vooral de oppermachtige grote televisiezenders als Fox News, NBC en CNN, verslag deden van de oorlogen van Bush tegen Bin Laden en Saddam Hussein. Ofwel de heroïsche strijd tussen de coalitie van de bereidwilligen (Coalition of the Willing) en de As van het Kwaad. Uit het fragment werd al duidelijk dat Schechter de hoofdpersoon was in een hectische vertelling over De Grote Misleiding.

Inmiddels is de film bijna af en ik kreeg van Schechter's produktiemaatschappij Globalvision een rough-cut die er tamelijk voltooid uitziet. De volledige titel en ondertitel laten zich lezen als een synopsis: WMD Weapons of Mass Deception, Inside the Media War You Never Saw, A Non Fiction Feature. De grote leugen is de stellig beweerde aanwezigheid van massavernietigingswapens in Irak en die grote leugen is in het beeld van Schechter een paraplu voor vele leugenachtige varianten die de oorlog moesten rechtvaardigen.

Om in de sfeer te blijven; de film is een Shock and Awe bombardement aan televisie-archiefmateriaal met propagandabeelden, politieke persconferenties en interviews met journalisten die terugkijken op de oorlogsverslaggevingen. Bijna als een running gag duikt Schechter zelf overal in de film op. Als hij bij een persconferentie in de zaal zit wordt er steevast even op hem ingezoemd. Hij deinst er ook niet voor terug om zichzelf te laten interviewen in zijn eigen film. Het maakt de karrevracht aan beelden en informatie niet minder imposant, maar de geloofwaardigheid ook weer niet groter. De vooringenomenheid (namelijk de lijn van de regering te willen volgen) die hij de heersende media kwalijk neemt wordt er natuurlijk niet mee gepareerd.

Overigens is WMD vooral een curieus media-politiek document. Een eenzame journalist neemt het op tegen de machtigste instituties ter wereld en blijft er ook nog monter onder. Met film heeft het echter niet veel te maken. Het is een razende collage zonder kop, staart of ritme. En dan ontbreekt ook nog de humor van Moore.

Toen Schechter in Rotterdam was gaf hij mij zijn laatste boek (want iemand als Schechter publiceert zeker een boek per jaar): 'Embedded: Weapons of Mass Deception, How the Media Failed to Cover the War in Iraq'. Het boek gaat voor een belangrijk deel over hetzelfde als de film, maar het boek beviel mij beter. Het knip- en plak-werk in minder storend en het heeft gewoon meer een eigen en persoonlijk toon. Het boek (een vrij fors boek van bijna 300 pagina's met twee tekstkolommen in klein corps per bladzijde) is feitelijk een bundeling van weblogs die Schechter in slechts enkele maanden tijd schreef (in het voorjaar van 2003) tijdens de aanloop tot en gedurende de oorlog tegen Irak. Waarschijnlijk bracht hij vierentwintig uur per dag door achter de televisie of zijn computer (tegelijkertijd denk ik nu), las ook de kranten en stierf intussen niet van de honger (nee, zo dik als Moore is hij ook niet, maar hij komt niets te kort). De stukken zijn goed geschreven, een beetje wijdlopig misschien, maar heel leesbaar en steeds op controleerbare feiten gebaseerd.

Schechter werkte aan het begin van zijn carrière voor ABC News (weliswaar als popjournalist, maar hij keek toch in de keuken van een nieuwsgigant) en het denken van de 'vijand' is niet vreemd voor hem. Maar goed, Don Quichotte dacht de windmolens ook te begrijpen.
En Schechter schrijft onverdroten voort. Hij publiceert nog steeds een dagelijkse weblog (www.newsdissector.org). Immer vlot en vaardig geschreven. Steeds met een lengte van zeker vier Skrien-pagina's. Iedere dag weer. Hij leest de krant. Kijkt televisie. Belt contacten. Krijgt e-mails uit heel Amerika en de rest van de wereld. En vat het soepel samen, versneden met kruidige meningen. Lees het eens. Van CNN word je toch ook niet veel wijzer.